"ကမၻာ့အႀကီးဆံုး ပရဟိတ လုပ္ငန္းႀကီး"

"ကမၻာ့အႀကီးဆံုး ပရဟိတ လုပ္ငန္းႀကီး"

ေဒၚလာ (၄၃ ဒသမ ၅) ဘီလီယံ မတည္ေငြသည္ ႏုိင္ငံတကာ ပရဟိတ လုပ္ငန္းႀကီးမ်ားအနက္ အမ်ားဆံုး မတည္ေငြျဖစ္၏။ ငွက္ဖ်ားအျမစ္ျပဳတ္ သုတ္သင္ေရး၊ ပိုလီယို အျမစ္ျပတ္ တိုက္ဖ်က္ေရး၊ တီဘီႏွင့္ အိပ္ခ်္ အိုင္ဗြီ ထိန္းခ်ဳပ္ေရးတို႔သည္ အဓိက ပစ္မွတ္မ်ားျဖစ္၏။

ကဗာၻ႔အႀကီးဆံုး ပရဟိတ ေဖာင္ေဒးရွင္း အဖြဲ႔ႀကီး၏ အစကား ဇနီးေမာင္ႏွံႏွစ္ေယာက္သား ဧည့္ခန္းမွာထိုင္ကာ သတင္းစာဖတ္ရင္း ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲ ဆင္းရဲေသာ ႏုိင္ငံမ်ားဘက္က ဒုကၡခံစားရမႈမ်ားအေၾကာင္း သတင္းေဆာင္းပါး ဖတ္မိစဥ္က အစျပဳသည္။ ခင္ပြန္းျဖစ္သူသည္ ထိုေဆာင္းပါးကို ျဖတ္ယူကာ ဖခင္ျဖစ္သူ ပရဟိတသမားႀကီး ၀ီလ်ံအိပ္ခ်္ ဂိတ္စ္ထံ ေပးပို႔လိုက္သည္။ ေဆာင္းပါး ျဖတ္ပိုင္းႏွင့္ အတူ ““ေဖေဖ၊ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တစ္ခုခု ကူညီရေအာင္လား”” ဟု ပူးတြဲေရးသား လိုက္သည္။

ထိုေဆာင္းပါး ျဖတ္ပိုင္းႏွင္႔ ပူးတြဲေပးစာသည္ ဘီလ္ႏွင့္ မလင္ဒါဂိတ္စ္ ပရဟိတေဖာင္ေဒးရွင္းႀကီး ျဖစ္ေပၚလာဖို႔ ပထမဆံုး ေလွကားထစ္ဟု ဆိုလွ်င္ မမွား။ ၁၉၉၇ ခုႏွစ္က စတင္အားယူကာ ႏုိင္ငံတကာပရဟိတ လုပ္ငန္းမ်ားကို  ဘီလ္ဂိတ္စ္ႏွင့္ မလင္ဒါဂိတ္စ္တို႔ ဇနီးေမာင္ႏွံ အားထုတ္ လုပ္ေဆာင္ ခဲ့ၾကသည္။

၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ဘီလ္ႏွင္႔ မလင္ဒါဂိတ္စ္ ေဖာင္ေဒးရွင္းႀကီးကို စတင္ ထူေထာင္ႏုိင္ခဲ့ၾကသည္။ ထိုစဥ္မွစကာ ယေန႔ထိတိုင္ ဆင္းရဲေသာ ႏုိင္ငံမ်ားမွ လူအမ်ား၏ ဘ၀မ်ား တိုးတက္ ေကာင္းမြန္ေအာင္ ျမႇင့္တင္ႏုိင္သည့္ သန္မာေသာ လက္ႏွစ္ေခ်ာင္းအျဖစ္သို႔ ေရာက္ရွိခဲ့ၾကသည္။

သီးသန္႔ ဖယ္ထားေသာ မတည္ေငြ ေဒၚလာ (၄၃ ဒသမ ၅) ဘီလီယံ ရွိၿပီး ႏွစ္စဥ္ ပရဟိတ လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ သံုးစြဲေငြ ေဒၚလာ သံုးဘီလီယံ ၀န္းက်င္ (၂၀၁၄ တြင္ ေဒၚလာ ၃  ဒသမ ၉ ဘီလီယံ) ရွိသည္။ ခ်မ္းသာေသာ ႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ ဆင္းရဲေသာ ႏုိင္ငံမ်ားၾကား က်န္းမာေရး၀န္ေဆာင္မႈ ရရွိႏႈန္း ကြာဟခ်က္ ႀကီးမားေနျခင္းကို ေလွ်ာ့ခ်ပစ္ႏုိင္ဖို႔ ေဖာင္ေဒးရွင္းက ႀကိဳးပမ္းလ်က္ရွိသည္။ လုပ္ရမည့္ပမာဏက ႀကီးမားသည့္တိုင္ ေအာင္ျမင္ႏုိင္ေသာ ရည္မွန္းခ်က္ပန္းတိုင္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေဖာင္ေဒးရွင္းက ယံုၾကည္ထားသည္။ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္မ်ားအနက္ အဓိကပန္းတိုင္မ်ားမွာ ငွက္ဖ်ားႏွင့္ ပိုလီယိုတိုက္ဖ်က္ေရး၊ တီဘီႏွင့္ အိပ္ခ်္အိုင္ဗြီ ထိန္းခ်ဳပ္ေရး ျဖစ္သည္။

၂၀၀၆ ခုႏွစ္တြင္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ငန္းရွင္ ၀ါရင္းဘတ္ဖတ္ပါ ေဖာင္ေဒးရွင္းတြင္  ပူးေပါင္း ကူညီလာခဲ့သည္။ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္တြင္ ဘီလ္ဂိတ္စ္သည္ သူဦးေဆာင္ထူေထာင္ခဲ့ေသာ မိုက္ခ႐ိုေဆာ့ဖ္ကုမၸဏီ အႀကီးအကဲအျဖစ္မွ ႏုတ္ထြက္ကာ ပရဟိ လုုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ လံုး၀ အားစိုက္ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။

လက္ရွိအခ်ိန္ထိ ဘီလ္ႏွင့္ မလင္ဒါဂိတ္စ္ ေဖာင္ေဒးရွင္းသည္ ကမာၻတစ္၀န္း က်န္းမာေရး လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ရန္ပံုေငြ  ေဒၚလာ (၃၂ ဒသမ ၉) ဘီလီယံ ေထာက္ပံ့ေပးအပ္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။ ေရာဂါကာကြယ္ေရး၊ ကာကြယ္ေဆး ေဖာ္ထုတ္ေရး၊ ကုသေဆး ေဖာ္ထုတ္ေရးပိုင္းမ်ားတြင္ အဓိက အားစိုက္ ကူညီလ်က္ရွိသည္။

ဘီလ္ႏွင့္ မလင္ဒါဂိတ္စ္ ေဖာင္ေဒးရွင္း ဟူ၍ ျဖစ္ေပၚလာသည့္ ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္မွစတြက္လွ်င္ ေဖာင္ေဒးရွင္း၏  အားထုတ္ကူညီမႈ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းေၾကာင့္ ႏုိင္ငံ ေလးႏုိင္ငံတြင္ ငွက္ဖ်ားကိုအျမစ္ျပဳတ္  သုတ္သင္ႏုိင္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။ ငွက္ဖ်ားေၾကာင့္ ေသဆံုးႏႈန္းသည္လည္း (၄၂) ရာခိုင္ႏႈန္းထိ သိသိသာသာ က်ဆင္းလာၿပီ ျဖစ္သည္။ လက္ရွိ မ်ဳိးဆက္အတြင္းမွာပင္ ငွက္ဖ်ားကို အျမစ္ျပဳတ္  သုတ္သင္ႏုိင္ရမည္ဟု ဘီလ္က ၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္ ႀကံဳး၀ါးထားသည္။

အိႏ္ၵိယအစိုးရ၊ ဂိတ္စ္ ေဖာင္ေဒးရွင္းႏွင္႔ Rotary International အဖြဲ႔တို႔ အားစိုက္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေၾကာင့္ ၂၀၁၄  တြင္ အိႏ္ၵိယသည္ ပိုလီယိုကင္းစင္ေသာ ႏုိင္ငံအျဖစ္ ေၾကညာႏိုင္ခဲ့သည္။ ပိုလီယိုတိုက္ဖ်က္ေရး လႈပ္ရွားမႈအျဖစ္ အိႏ္ၵိယတစ္၀န္း ပိုလီယိုေဆး တိုက္ေကၽြးသူ ႏွစ္သန္းထိ ခန္႔ထားကာ တစ္ၿပိဳင္တည္း ေဆးတိုက္ေကၽြးေရးမ်ားကို ေအာင္ျမင္စြာ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ခဲ့ၾကသည္။

၂၀၁၄ မေရာက္မီ ငါးႏွစ္အလိုခန္႔အထိ အိႏ္ၵိယသည္ ကမာၻ႔ပိုလီယို ျဖစ္ပြားသူ ထက္၀က္နီးပါး ရွိေနေသာႏုိင္ငံအျဖစ္ ရပ္တည္ခဲ့ရသည္။

““အိႏ္ၵိယမွာ ပိုလီယို ကင္းစင္သြားေအာင္ ႀကိဳးပမ္းႏုိင္ခဲ့တာေလာက္ ကမာၻလံုးခ်ီ က်န္းမာေရး ေအာင္ျမင္မႈရတာမ်ဳိး ကၽြန္ေတာ့္တစ္သက္နဲ႔ တစ္ကိုယ္ မႀကံဳဖူးေသးပါ”” ဟု ဘီလ္ဂိတ္စ္က ေျပာသည္။

ဂိတ္စ္ ေဖာင္ေဒးရွင္းသည္ ၂၀၁၈ တြင္ ပိုလီယိုကို ကမာၻေျမေပၚက အျမစ္ျပတ္ ႏွိမ္နင္းႏုိင္ဖို႔ ရည္မွန္းခ်က္ ခ်ထားသည္။ ေဖာင္ေဒးရွင္းသည္ က်န္းမာေရး ကိစၥမ်ားကို အဓိက ပစ္မွတ္ထား ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိသလို၊ ဘီလ္ ဂိတ္သည္ ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈ ထိန္းခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ ျပည့္ၿမဲ အစိမ္းေရာင္ စြမ္းအင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးကိုလည္း သီးသန္႔ တစ္ကိုယ္ေတာ္ ရည္မွန္းခ်က္အျဖစ္ အားထုတ္ေဆာင္ရြက္ ေနျပန္သည္။

ေဖာင္ေဒးရွင္း၏ ၂၀၁၅  ခုႏွစ္ထုတ္ ႏွစ္ဦး အစီရင္ခံစာတြင္လည္း ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈအေရးသည္ ေဖာင္ေဒးရွင္းက ႀကိဳးပမ္း ထူေထာင္ထားခဲ့ရသမွ် ေကာင္းေသာ တိုးတက္မႈအားလံုးကို ဖ်က္ဆီး ပစ္လိုက္ႏုိင္ေၾကာင္း သတိေပး ေဖာ္ျပထားသည္။

““ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈဟာ ဂိတ္စ္ ေဖာင္ေဒးရွင္းက ႀကိဳးပမ္းထူေထာင္ထားခဲ့သမွ် ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းေတြကို ေနာက္ျပန္ လွည့္သြားေအာင္ လုပ္ပစ္ႏုိင္မလားဆိုတဲ့ ေမးခြန္း ေမးစရာ ရွိလာပါတယ္။ ရာသီဥတုေျပာင္းလဲမႈရဲ႕ ေရရွည္ ဆိုးက်ဳိး သက္ေရာက္မႈေတြဟာ ျဖည္းျဖည္းခ်င္းနဲ႔ ခ်ဥ္းကပ္လာေနပါၿပီ။

ဒါေၾကာင့္ လူသားေတြ အေနနဲ႔ ေစ်းလည္းခ်ဳိ၊ လိုတဲ့အခ်ိန္လည္းရႏုိင္၊ ကာဗြန္ဒိုင္ ေအာက္ဆိုက္ဒ္ ထြက္ရွိမႈလည္း သုညမွတ္ထိ ေရာက္မယ့္ စြမ္းအင္လုပ္ငန္းေတြ ျမန္ျမန္ ဆန္ဆန္ ထူေထာင္ထားႏုိင္ဖို႔ လိုအပ္ေနပါၿပီ”” ဟု အစီရင္ခံစာက တိုက္တြန္းထားသည္။

The messenger



lutawlupyaw